KRALENDIJK – “E veredikto aki ta un viktoria signifikante pa e isla di Boneiru. Hulanda no a hasi sufisiente pa protehá e habitantenan di e isla aki kontra kambionan klimatológiko”, ta reakshon di gezaghebber John Soliano despues ku Korte na Den Haag a duna sentensia den e kaso ku organisashon ambiental Greenpeace i un grupo di habitante di Boneiru a entamá kontra Estado Hulandes.
Korte a hasi bon kla ku Gobièrnu Hulandes no a hasi sufisiente pa protehá e habitantenan di Boneiru di e efektonan di kambio di klima. Tambe nan ta keda diskriminá kompará ku residentenan di e parti Europeo di Hulanda. E Boneriano Onnie Emerenciana, kende ta un demandante den e kaso di klima ta kontentu ku desishon di Korte. “Mi ta hopi kontentu. Awe nos ta skirbi historia. Finalmente Den Haag no por ignorá nos mas. Awe e Korte ta hala un liña den santu. Ta tuma nos bida, nos kultura i nos tera na serio. Hulanda no por sigui wak otro banda.” Den práktika e sentensia ta nifiká ku Gobièrnu mester tuma pasonan adishonal den e lucha kontra kambio di klima. Por ehèmpel mester traha un plan pa 2030 pa protehá e Bonerianonan di subida di nivel di laman, pèrdida di refnan di koral i otro konsekuensianan di kambio di klima.
Desigualdat
Pa hopi Boneriano, e kaso di klima akí ta kuadra den un patronchi mas amplio. Esaki ta un otro área di maneho den kua Hulanda ta fayando pa kumpli ku su deber pa ku e islanan Karibense. Meskos ku protekshon sosial, pobresa i status hurídiko desigual. Ombudsman a haña ku strukturalmente ta trata residentenan di Karibe Hulandes pió ku na Hulanda i ku e desigualdat akí muchu biá ta hustifiká dor di e argumento ku e situashon ta simplemente diferente.
Pa hopi residente, e desishon di djárason no ta sinti manera notisia, sino mas bien un rekonosementu di nan realidat diario. Ku Korte ta konfrontando Hulanda ku e echonan ta importante, pero tin tiki konfiansa ku esaki lo kondusí lihé na mehorashon real. E buraku entre polítika i bida diario, tabata muchu grandi pa muchu tempu. Soliano ta di opinion ku Hulanda no por sinta ketu sin hasi nada. “Pa e plannan pa adaptashon Hulanda tin ku asumí su responsabilidat den esaki”, e gezaghèber ta enfatisá.
Kon sigui?
Hulanda mester hasi mas pa kombatí emishon di gasnan di efekto invernadero, e kousa prinsipal di kambio di klima. E lei ta stipulá kaba ku Hulanda tin komo meta pa yega nèt- zero emishon di CO2 pa aña 2050. Korte ta kere ku Gobièrnu mester establesé metanan interino vinkulante pa sigurá ku ta logra e meta akí realmente. Hulanda aktualmente tin komo meta pa redusí e emishon di gasnan di efekto invernadero ku 55 porshento pa 2030, kompará ku e nivelnan di 1990. Esaki ta un meta.
Diesocho luna
Korte awor ta ordená Gobièrnu pa presentá metanan obligatorio denter di 18 luna. E metanan akí mester pèrkurá pa Hulanda kontribuí na akuerdonan internashonal. Minister saliente Hermans di Klima i Kresementu Bèrdè: “Korte a emití un sentensia fuerte awe ku ta importante pa e residentenan di Boneiru i Hulanda. Mi koleganan di Infrastruktura i Maneho di Awa i Ministerio di Interior i Relashonnan den Reino, lo studia promé e sentensia kuidadosamente i pronto lo emití un kontesta supstansial inisial.” Greenpeace ta mira e sentensia komo un avanse enorme i e direktor ta haña ku mester trata e sentensia akí djárason anochi den e reunion di Gabinete di Gobièrnu di koalishon.