E debate riba papiamentu den enseñansa no ta sentrá rondó di un eskoho entre papiamentu i hulandes, segun e ministerio hulandes di Enseñansa, Kultura i Siensia (OCW, Onderwijs, Cultuur en Wetenschap). Mas i mas e enfoke ta riba multilingualidat – un aserkamentu ku segun OCW ta kuadra mihó ku e realidat di Boneiru.
E diskushon riba enseñansa di idioma tin áños andando. Hopi mucha ta haña lès na papiamentu den enseñansa di fundeshi, miéntras ku den enseñansa avansá nan ta haña nan ku un sistema den kua hulandes ta hunga un papel importante, i èksamennan ketubai ta na hulandes.
P’esei Maritsa Silberie di OCW ta haña ku mester hiba e diskushon di forma mas ámplio. “E enfoke no ta riba papiamentu òf hulandes, sino riba multilingualidat,” e ta bisa. “Nos ta biba den un komunidat kaminda e muchanan ta lanta ku múltiple idioma. Enseñansa mester konektá ku esei.”
Maneho insular di idioma
Huntu ku skolnan, entidatnan públiko i otro partner, OCW ta trahando na un agènda edukshonal konhunto. Idioma ta forma un parti importante di esei.
“Nos ta duna e skolnan i e Entidat Públiko Boneiru espasio pa yega na un maneho insular di idioma,” Silberie ta indiká. Segun e, no ta na Den Haag pa preskribí kon skolnan mester regla nan enseñansa di idioma. “E kuadro tei, pero e kontenido mester kuadra ku e situashon riba e isla.”
P’esei, mas i mas e skolnan ta skohe pa un aserkamentu den kua e alumnonan ta haña lès na papiamentu e promé añanan, i pareu ku esei nan ta sera konosí ku hulandes. Na e nivelnan mas haltu e énfasis ta pasa poko-poko bai kai riba hulandes, miéntras ku papiamentu ta mantené un lugá den e kuríkulo.
Hulandes komo idioma stranhero
Un desaroyo importante, segun Silberie, ta e introdukshon di Hulandes komo Idioma Stranhero (NVT, Nederlands als Vreemde Taal). Den e kuadro ei ta ofresé hulandes na un manera ku ta adekuá pa e alumnonan ku no ta papia e idioma diariamente na kas òf den nan entorno.
“Tin biaha e idea ta reina ku hulandes komo idioma stranhero ta nifiká ku e nivel ta baha. Esei apsolutamente no ta e kaso,” Silberie ta enfatisá. “Hustamente ta bai pa e alumnonan siña hulandes mihó, na un manera ku ta pas ku nan base di idioma.”
Na e momentunan akí, tur seis isla karibense den e Reino ta trahando huntu na un proyekto rondó di hulandes komo idioma stranhero. Silberie ta bisa ku a desaroyá e aserkamentu ei spesialmente pa e alumnonan ku no ta wòrdu eksponé kontinuamente na hulandes.
“E meta no ta ménos hulandes, sino mihó hulandes,” e ta splika. “Nos ke sòru pa e alumnonan por mantené nan idioma materno, i tambe desaroyá nan hulandes sufisientemente pa nan por sigui studia eksitosamente.”
P’esei, segun e, futuro no ta sintá den un eskoho entre idiomanan, sino den un modelo di enseñansa den kua ta mira multilingualidat komo un potensia. “Finalmente, ta esei ta e realidat di Boneiru,” Silberie ta remarká.